ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေး လုပ်ထုံးလုပ်နည်း ဥပဒေ (၂၀၂၆)

ယောနသံဒေသ၏ အုပ်ချုပ်ရေး ယန္တရား ထိရောက်မှု၊ ရေရှည်တည်တံ့မှုနှင့် ပြည်သူ့ဝန်ဆောင်မှုများ မျှတစွာ ဖြန့်ဝေနိုင်ရေးကို အာမခံရန်အတွက် ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ ၏ တာဝန်၊ လုပ်ပိုင်ခွင့်နှင့် တာဝန်ခံမှုများကို ဤဥပဒေဖြင့် ပြဋ္ဌာန်းသည်။

အခန်း (၁) - အခြေခံမူများနှင့် နာယက အာဏာ

ပုဒ်မ ၁။ ဥပဒေ၏ ရည်ရွယ်ချက်

(က) ဤဥပဒေ၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ ဒေသခွဲအုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ၏ အခန်းကဏ္ဍကို တိကျစွာ သတ်မှတ်ခြင်း၊ ဒေသအကြီးအကဲ ၏ ဗဟို ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် တည်ငြိမ်၍ ထိရောက်သော အုပ်ချုပ်မှု စနစ်တစ်ခုကို ဖော်ဆောင်ခြင်းဖြစ်သည်။

(ခ) ဤဥပဒေသည် ယောနသံမြို့တော်မှအပ ကျန်ရှိသော ဒေသခွဲ ငါးခုအတွက် သက်ဆိုင်စေရမည်။

ပုဒ်မ ၂။ အာဏာရင်းမြစ်နှင့် တာဝန်ခံမှု

(က) ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများသည် ၎င်းတို့၏ ရာထူးတာဝန်များကို ဒေသဝန်ကြီးချုပ် ဦးဆောင်သော ဒေသအစိုးရအဖွဲ့ ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် ဆောင်ရွက်ရမည်။

(ခ) အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများသည် ၎င်းတို့၏ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ ဒေသဝန်ကြီးချုပ် နှင့် ပြည်သူ့အတိုင်ပင်ခံ ကောင်စီ နှစ်ခုစလုံးအပေါ် နှစ်ဖက်တာဝန်ခံမှု (Dual Accountability) ရှိရမည်။

အခန်း (၂) - အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ ခန့်ထားခြင်း

ပုဒ်မ ၃။ ရာထူး ခန့်အပ်ပိုင်ခွင့်

(က) ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများကို ဒေသအကြီးအကဲ ကသာလျှင် ဒေသဝန်ကြီးချုပ် ၏ အကြံပြုချက်ဖြင့် ခန့်အပ်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။

(ခ) အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ ခန့်အပ်ခြင်း၊ လွှဲပြောင်းခြင်းနှင့် ရာထူးသက်တမ်း တိုးမြှင့်ခြင်း ကိစ္စရပ်အားလုံးကို ဒေသအကြီးအကဲရုံး မှ အမိန့်ပြန်တမ်း ထုတ်ပြန်ရမည်။

ပုဒ်မ ၄။ ရာထူး ခန့်အပ်ရေးဆိုင်ရာ စံနှုန်းများ

(က) အုပ်ချုပ်ရေးမှူးလောင်းများသည် ယောနသံဒေသသား ဖြစ်ရမည်။

(ခ) အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီးပွားရေး၊ သို့မဟုတ် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ နယ်ပယ်တစ်ခုခုတွင် အနည်းဆုံး ၁၀ နှစ် လုပ်ငန်းအတွေ့အကြုံ ရှိသူများ ဖြစ်ရမည်။

(ဂ) ရာထူးခန့်အပ်ခြင်းမပြုမီ ဒေသတွင်း အုပ်ချုပ်ရေး စစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ ၏ သမာဓိ စစ်ဆေးမှု (Integrity Check) ကို အောင်မြင်စွာ ဖြတ်သန်းရမည်။

(ဃ) ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးသည် နိုင်ငံတော်ဝန်ထမ်း အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။

ပုဒ်မ ၅။ ရာထူး သက်တမ်း

(က) ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ၏ ရာထူးသက်တမ်းမှာ အများဆုံး ခြောက်နှစ် ဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့၏ စွမ်းဆောင်ရည် အကဲဖြတ်ချက် (Performance Review) ပေါ်မူတည်၍ ထပ်မံခန့်အပ်နိုင်သည်။

(ခ) စွမ်းဆောင်ရည် အကဲဖြတ်ချက်များကို ရာထူးသက်တမ်း မကုန်ဆုံးမီ ခြောက်လအလို တွင် ဒေသဝန်ကြီးချုပ်ရုံးမှ စတင် ဆောင်ရွက်ရမည်။

အခန်း (၃) - အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ၏ အဓိက တာဝန်များ

ပုဒ်မ ၆။ ဒေသတွင်း စီမံခန့်ခွဲရေးနှင့် ဝန်ဆောင်မှု ပေးအပ်မှု

(က) အုပ်ချုပ်ရေးမှူးသည် ၎င်း၏ ဒေသခွဲ နယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ အစိုးရဌာနများနှင့် ဝန်ထမ်းများအားလုံးကို စီမံခန့်ခွဲခြင်းနှင့် ကြီးကြပ်ခြင်း ၏ အမြင့်ဆုံး အာဏာပိုင်ဖြစ်သည်။

(ခ) လူမှုဖူလုံရေး စနစ် (NSCS) နှင့် ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေးဆိုင်ရာ ဝန်ဆောင်မှုများကို မြို့ပြနှင့် ကျေးလက်ဒေသများအကြား မျှတစွာ ဖြန့်ဝေပေးနိုင်ရန် အာမခံရမည်။

(ဂ) ဒေသခွဲဝန်ထမ်းများ ခန့်အပ်ခြင်း၊ ရာထူးတိုးမြှင့်ခြင်းနှင့် အရေးယူခြင်းတို့ကို သက်ဆိုင်ရာ အရပ်ဘက် ဝန်ထမ်းဥပဒေများအတိုင်း ဆောင်ရွက်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။

ပုဒ်မ ၇။ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် အခွန်ကောက်ခံမှုဆိုင်ရာ တာဝန်

(က) ဒေသခွဲအုပ်ချုပ်ရေးမှူးသည် ဒေသခွဲအတွင်း အခွန်အကောက်များ ကို ဒေသအစိုးရအဖွဲ့မှ ပြဋ္ဌာန်းထားသော ဥပဒေများအတိုင်း တရားမျှတစွာ ကောက်ခံပြီး ဗဟိုဘဏ္ဍာတိုက်သို့ တိကျစွာ ပေးပို့ရန် တာဝန်ရှိသည်။

(ခ) ဒေသခွဲ၏ သတ်မှတ်ထားသော ဘတ်ဂျက်ကို စီမံခန့်ခွဲပြီး၊ သုံးလတစ်ကြိမ် ဘဏ္ဍာရေး စာရင်းရှင်းတမ်း အစီရင်ခံစာကို ဗဟိုဘဏ္ဍာရေး ဝန်ကြီးဌာန သို့ ပုံမှန် တင်ပြရမည်။

ပုဒ်မ ၈။ လုံခြုံရေးနှင့် NDA ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု

(က) အုပ်ချုပ်ရေးမှူးသည် ဒေသတွင်း လုံခြုံရေးအတွက် ရဲတပ်ဖွဲ့ နှင့် နယ်မြေခံ NDA တပ်မဟာ တို့အကြား ချိတ်ဆက် ပေါင်းစပ်ပေးသည့် အရာရှိဖြစ်သည်။

(ခ) အရပ်ဘက် အုပ်ချုပ်ရေးအတွက် လိုအပ်သော လုံခြုံရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ (ဥပမာ- စစ်ရေးအင်ဂျင်နီယာတပ်ကို အခြေခံအဆောက်အအုံ စီမံကိန်းများတွင် အသုံးပြုခြင်း) ကို NDA ဒေသခံ တပ်မှူး နှင့် တရားဝင် စီစဉ် ဆောင်ရွက်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။

အခန်း (၄) - အရေးယူ ဆောင်ရွက်ခြင်းနှင့် ရာထူးမှ ရုပ်သိမ်းခြင်း

ပုဒ်မ ၉။ အစီရင်ခံစာ တင်ပြခြင်း

ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးတိုင်းသည် လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှု အခြေအနေ၊ ဘဏ္ဍာရေး စာရင်းရှင်းတမ်းနှင့် ဝန်ဆောင်မှု ပေးအပ်မှုဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို သုံးလတစ်ကြိမ် ဒေသအစိုးရအဖွဲ့သို့ တရားဝင် အစီရင်ခံစာ တင်ပြရမည်။

ပုဒ်မ ၁၀။ ဥပဒေချိုးဖောက်မှုနှင့် စစ်ဆေးခြင်း

(က) အုပ်ချုပ်ရေးမှူးတစ်ဦးသည် ဤဥပဒေ၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ သို့မဟုတ် ဒေသအစိုးရ၏ မူဝါဒများကို ပြင်းထန်စွာ ချိုးဖောက်ပါက ဒေသဝန်ကြီးချုပ် ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် စုံစမ်းစစ်ဆေးရမည်။

(ခ) အပြစ်ပေး အရေးယူမှုကို ရာထူးလျော့ချခြင်း၊ လစာဖြတ်တောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ရာထူးမှ ရပ်ဆိုင်းခြင်း တို့ဖြင့် ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။

ပုဒ်မ ၁၁။ ရာထူးမှ အပြီးသတ် ရုပ်သိမ်းခြင်း

ဒေသခွဲ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးတစ်ဦးကို ရာထူးမှ အပြီးသတ် ရုပ်သိမ်းခြင်းကို ပြည်သူ့အတိုင်ပင်ခံ ကောင်စီ ၏ သုံးပုံနှစ်ပုံ (⅔) ထောက်ခံမှုနှင့် ဒေသအကြီးအကဲ ၏ တရားဝင် အတည်ပြုချက်တို့ဖြင့်သာ ဆောင်ရွက်ရမည်။